Քյոխը շտшպ դիմում է пղջ ազգին․ Որպես զինվпրական՝ ժողովրդից պшհանջում եմ, որ․․․ Շտապ տեղեկшցեք հայե՜ր

Հայ ժողովրդի պատմության մեջ եղել են ժամանակներ, երբ լռությունը համարվել է հանցանք։ եղել են ժամանակներ, երբ մեկ ձայնը կարող էր փոխել ողջ դեպքերի ընթացքը։ Այսօր նման օրերից մեկն է։ Կյոխը՝ փորձառու զինվոր, պատերազմը տեսած մարդ, քանդվածություն, կորուստներ, բայց նաև արժանապատվություն տեսած մարդ, այլևս չի կարող լռել։

Նրա խոսքը կոշտ է, ուղղակի և անխնայելի։ Սա քաղաքական շահի կոչ չէ, սա դահլիճային ելույթ չէ։ Սա մարդու աղաղակ է, որը գիտի, թե ինչ է նշանակում պաշտպանել հայրենիքը ոչ խոսքով, այլ կյանքով։

«Ես խոսում եմ ոչ իշխանություններին, ոչ պաշտոնյաներին, այլ հենց ժողովրդին, — ասում է Կյոխը։ — Որովհետև հենց ժողովուրդն է այն ուժը, որը կարող է կանգնեցնել վերջնական կործանումը»։

Նրա խոսքով, մենք հասել ենք այն կետի, երբ անտարբերությունը հավասարեցվում է դավաճանության։ Տարեկան մարդիկ սովորել են հարմարվել, սպասել, հույսը դնել ուրիշների վրա։ Բայց այսօր նման մոտեցումը վտանգավոր է։ Այսօր յուրաքանչյուր լռություն գործում է մեր դեմ։

Կյոխը բաց ասում է այն, ինչից շատերը վախենում են բարձրաձայն խոսել։ Նա նշում է, որ հասարակության մեջ աճում է հոգեբանական հոգնածությունը, մարդիկ կորցնում են հավատը, և սա ամենավտանգավոր զենքն է, որը կարելի է օգտագործել ժողովրդի դեմ՝ առանց մեկ կրակոցի։

«Զինվորը դիրքում կանգնած չի հարցնում՝ մարդիկ հոգնել են, թե ոչ։ Նա պարզապես կատարում է իր պարտքը։ Եվ այսօր ես նույնը պահանջում եմ ժողովրդից՝ կատարել իրենց քաղաքացիական պարտքը», — ընդգծում է նա։

Սա պահանջ չէ զինվորի միջոցով։ Սա պահանջ է գիտակցաբար արթնանալու համար։ Չհավատալ կեղծ խոստումներին, չմարսել գեղեցիկ ձևակերպումները, չկորցնել ազգային հիշողությունը։ Կյոխը համոզված է, որ եթե մարդիկ մոռանան իրենց անցյալը, նրանք կրկնելու են ամենասարսափելի սխալները։

Նրա խոսքում զգացվում է նաև ցավը՝ երիտասարդության կորուստների ցավը, դատարկացած գյուղերի, բետոնացուցված տների, քանդված ընտանիքների ցավը։ Բայց այս ցավը վերածվում է պահանջի՝ դադարեցնել ապրել այնպես, կարծես ոչինչ չի պատահում։

«Ես չեմ խնդրում, ես պահանջում եմ», — ասում է նա։ «Ես պահանջում եմ, որ հայը կրկին դառնա իր ճակատագրի տերը։ Չսպասել, որ ինչ-որ մեկը ինչ-որ բան անի իր փոխարեն, այլ կանգնել և ասել՝ բավական է»։

Այս ուղերձը արագ տարածվում է։ Սոցիալական ցանցերում մարդիկ քննարկում են, վիճում, համաձայնվում կամ հակառակվում։ Բայց պարզ է մեկ բան՝ այս խոսքը ոչ մեկին չի թողնում անտարբեր։ Որովհետև այն հնչում է հենց այն պահին, երբ շատերն էին նման մտավախություն ունենում ներսում, բայց չէին համարձակվում արտահայտել։

Կյոխի կոչը վերջակետ չէ։ Սա սկիզբ է։ Սկիզբ ինքնամաքրման, վերաիմաստավորման և, հնարավոր է, ազգային վերածննդի։ Պատասխանն այն է, թե կլսե՞նք մենք, թե կրկին անտեսենք, խաղալով, որ մեզ չի վերաբերում։

Ժամանակը ոչ մեկին չի սպասում։ Եվ պատմությունը միշտ հիշում է ոչ այն մարդկանց, ովքեր լռեցին, այլ նրանց, ովքեր որոշեցին խոսել, երբ դեռ հնարավոր էր ինչ-որ բան փոխել։

Հայ ժողովրդի պատմության մեջ եղել են ժամանակներ, երբ լռությունը համարվել է հանցանք։ եղել են ժամանակներ, երբ մեկ ձայնը կարող էր փոխել ողջ դեպքերի ընթացքը։ Այսօր նման օրերից մեկն է։ Կյոխը՝ փորձառու զինվոր, պատերազմը տեսած մարդ, քանդվածություն, կորուստներ, բայց նաև արժանապատվություն տեսած մարդ, այլևս չի կարող լռել։

Նրա խոսքը կոշտ է, ուղղակի և անխնայելի։ Սա քաղաքական շահի կոչ չէ, սա դահլիճային ելույթ չէ։ Սա մարդու աղաղակ է, որը գիտի, թե ինչ է նշանակում պաշտպանել հայրենիքը ոչ խոսքով, այլ կյանքով։

«Ես խոսում եմ ոչ իշխանություններին, ոչ պաշտոնյաներին, այլ հենց ժողովրդին, — ասում է Կյոխը։ — Որովհետև հենց ժողովուրդն է այն ուժը, որը կարող է կանգնեցնել վերջնական կործանումը»։

Նրա խոսքով, մենք հասել ենք այն կետի, երբ անտարբերությունը հավասարեցվում է դավաճանության։ Տարեկան մարդիկ սովորել են հարմարվել, սպասել, հույսը դնել ուրիշների վրա։ Բայց այսօր նման մոտեցումը վտանգավոր է։ Այսօր յուրաքանչյուր լռություն գործում է մեր դեմ։

Կյոխը բաց ասում է այն, ինչից շատերը վախենում են բարձրաձայն խոսել։ Նա նշում է, որ հասարակության մեջ աճում է հոգեբանական հոգնածությունը, մարդիկ կորցնում են հավատը, և սա ամենավտանգավոր զենքն է, որը կարելի է օգտագործել ժողովրդի դեմ՝ առանց մեկ կրակոցի։

«Զինվորը դիրքում կանգնած չի հարցնում՝ մարդիկ հոգնել են, թե ոչ։ Նա պարզապես կատարում է իր պարտքը։ Եվ այսօր ես նույնը պահանջում եմ ժողովրդից՝ կատարել իրենց քաղաքացիական պարտքը», — ընդգծում է նա։

Սա պահանջ չէ զինվորի միջոցով։ Սա պահանջ է գիտակցաբար արթնանալու համար։ Չհավատալ կեղծ խոստումներին, չմարսել գեղեցիկ ձևակերպումները, չկորցնել ազգային հիշողությունը։ Կյոխը համոզված է, որ եթե մարդիկ մոռանան իրենց անցյալը, նրանք կրկնելու են ամենասարսափելի սխալները։

Նրա խոսքում զգացվում է նաև ցավը՝ երիտասարդության կորուստների ցավը, դատարկացած գյուղերի, բետոնացուցված տների, քանդված ընտանիքների ցավը։ Բայց այս ցավը վերածվում է պահանջի՝ դադարեցնել ապրել այնպես, կարծես ոչինչ չի պատահում։

«Ես չեմ խնդրում, ես պահանջում եմ», — ասում է նա։ «Ես պահանջում եմ, որ հայը կրկին դառնա իր ճակատագրի տերը։ Չսպասել, որ ինչ-որ մեկը ինչ-որ բան անի իր փոխարեն, այլ կանգնել և ասել՝ բավական է»։

Այս ուղերձը արագ տարածվում է։ Սոցիալական ցանցերում մարդիկ քննարկում են, վիճում, համաձայնվում կամ հակառակվում։ Բայց պարզ է մեկ բան՝ այս խոսքը ոչ մեկին չի թողնում անտարբեր։ Որովհետև այն հնչում է հենց այն պահին, երբ շատերն էին նման մտավախություն ունենում ներսում, բայց չէին համարձակվում արտահայտել։

Կյոխի կոչը վերջակետ չէ։ Սա սկիզբ է։ Սկիզբ ինքնամաքրման, վերաիմաստավորման և, հնարավոր է, ազգային վերածննդի։ Պատասխանն այն է, թե կլսե՞նք մենք, թե կրկին անտեսենք, խաղալով, որ մեզ չի վերաբերում։

Ժամանակը ոչ մեկին չի սպասում։ Եվ պատմությունը միշտ հիշում է ոչ այն մարդկանց, ովքեր լռեցին, այլ նրանց, ովքեր որոշեցին խոսել, երբ դեռ հնարավոր էր ինչ-որ բան փոխել։