Թոշակառուն ձմռանը պետք է ստանա պետական աջակցություն կոմունալների վճարման հարցում․ տարածեք

Ձմեռը Հայաստանի հազարավոր թոշակառուների համար միայն եղանակի փոփոխություն չէ։ Դա իսկական փորձություն է՝ գոյատևման համար։ Երբ ջերմաստիճանը նվազում է, իսկ օրերը կարճանում, ծերերը կանգնում են ամենածանր ընտրության առաջ՝ տաքանալ, թե ուտել։ Այսօր հնարավոր չէ փակել աչքերը այն իրականության վրա, որտեղ մարդը, որը ողջ կյանքն աշխատել է պետության համար, ծերության շրջանում մնում է միայնակ՝ դիմակայելով ցրտին, պարտքերին և անվճռականությանը։

Թոշակառուն պետք է ստանա պետական աջակցություն կացարանի և կոմունալ ծառայությունների համար ձմռանը․ սա արդեն կոչ չէ, այլ կենսական անհրաժեշտություն։ Տասնյակ հազարավոր ծերեր այսօր հաշվում են ոչ թե իրենց առողջությունը, այլ այն ժամերը, որքան կարող են գազը միացնել, որպեսզի հաջորդ ամսվա վճարները չդառնան աղետ։ Շատերը պարզապես անջատում են ջեռուցումը, հագնում մի քանի շերտ հագուստ և նստում խավարի մեջ՝ փորձելով խնայել էլեկտրականությունը։ Սա՞ է այն ծերությունը, որը խոստացել էին տարիներով։ Երբ պետական բեմերից հնչում են գեղեցիկ թվեր և զեկույցներ, իրական կյանքում թոշակառուն կանգնած է ցուրտ բնակարանում՝ սառը թեյով և դատարկ սեղանով։ Ձմռանը կոմունալ վճարները կրկնապատկվում են, իսկ թոշակը մնում է նույնը՝ անշարժ, բավարար չլինող և նվաստացուցիչ։

Այս իրավիճակը ոչ միայն սոցիալական խնդիր է, այլև մարդու արժանապատվության հարց։ Ծեր մարդը չպետք է օգնություն խնդրի հարևաններից, չպետք է վարկ վերցնի դեղորայքի համար, չպետք է ընտրի բենզինի վճարումը կամ սրտի դեղերի ընդունումը։ Պետական աջակցությունը ձմռան ամիսներին պետք է լինի համակարգված, նպատակային և իրական, ոչ թե միանգամյա, խորհրդանշական, որը խնդիրները չի լուծում։

Շատ երկրներ վաղուց հասկացան, որ ձմեռը սոցիալական ռիսկ է ծերերի համար։ Կան սուբսիդիաներ, կոմունալ վճարների փոխհատուցում, հատուկ ձմեռային ծրագրեր։ Իսկ այստեղ դեռ քննարկում են՝ արդյոք օգնություն ցուցաբերել։ Մինչ քննարկումները շարունակվում են, մարդիկ մրսում, հիվանդանում, լռում են, իսկ երբեմն պարզապես դիմանալ չեն կարողանում։

Ամենացավալին այն է, որ այս լռությունը հաճախ անտեսված է մնում։ Թոշակառուները հազվադեպ են բողոքում, չեն արգելափակում փողոցները, չեն աղմկում։ Նրանք պարզապես հարմարվում են վատին՝ մտածելով, որ «այնպես էլ պետք է լինի»։ Բայց դա ստուգ է։ Այնպես լինել չպետք է։

Պետական աջակցությունը կոմունալ վճարների համար ձմռանը կարող է ուղղակի փրկել կյանքեր։ Այն կարող է կանխել հիվանդությունների սրումը, նվազեցնել մահացությունը և վերականգնել մարդկանց սեփական արժանապատվության զգացողությունը։ Սա ծախսեր չեն, սա ներդրում է մարդկային կյանքում։

Եթե այսօր պետությունը չի տեսնում թոշակառուն, որը նստած է ցուրտ բնակարանում, վաղը կարող է տեսնել դատարկ բնակարան։ Եվ այդ ժամանակ արդեն ուշ կլինի խոսել հաշվետվությունների, ռազմավարությունների և ծրագրերի մասին։ Ձմեռը չի սպասում։ Սառնությունը չի սպասում։ Մարդու ցավը չի սպասում։

Հասարակության հասունության չափանիշն այն է, թե ինչպես է այն վերաբերվում իր ամենաանվտանգ անդամներին։ Իսկ թոշակառուն այսօր հենց այդ դիրքում է։ Պետական աջակցությունը կոմունալ ծառայությունների համար ձմռանը բարեգործության ցուցադրություն չէ, այլ պարտք։ Պարտք նրանց, ովքեր տարիներ շարունակ կառուցել են այս երկիրը և այսօր իրավունք ունեն ապրել ջերմության մեջ, ոչ թե սառնության մեջ։

Ձմեռը Հայաստանի հազարավոր թոշակառուների համար միայն եղանակի փոփոխություն չէ։ Դա իսկական փորձություն է՝ գոյատևման համար։ Երբ ջերմաստիճանը նվազում է, իսկ օրերը կարճանում, ծերերը կանգնում են ամենածանր ընտրության առաջ՝ տաքանալ, թե ուտել։ Այսօր հնարավոր չէ փակել աչքերը այն իրականության վրա, որտեղ մարդը, որը ողջ կյանքն աշխատել է պետության համար, ծերության շրջանում մնում է միայնակ՝ դիմակայելով ցրտին, պարտքերին և անվճռականությանը։

Թոշակառուն պետք է ստանա պետական աջակցություն կացարանի և կոմունալ ծառայությունների համար ձմռանը․ սա արդեն կոչ չէ, այլ կենսական անհրաժեշտություն։ Տասնյակ հազարավոր ծերեր այսօր հաշվում են ոչ թե իրենց առողջությունը, այլ այն ժամերը, որքան կարող են գազը միացնել, որպեսզի հաջորդ ամսվա վճարները չդառնան աղետ։ Շատերը պարզապես անջատում են ջեռուցումը, հագնում մի քանի շերտ հագուստ և նստում խավարի մեջ՝ փորձելով խնայել էլեկտրականությունը։ Սա՞ է այն ծերությունը, որը խոստացել էին տարիներով։ Երբ պետական բեմերից հնչում են գեղեցիկ թվեր և զեկույցներ, իրական կյանքում թոշակառուն կանգնած է ցուրտ բնակարանում՝ սառը թեյով և դատարկ սեղանով։ Ձմռանը կոմունալ վճարները կրկնապատկվում են, իսկ թոշակը մնում է նույնը՝ անշարժ, բավարար չլինող և նվաստացուցիչ։

Այս իրավիճակը ոչ միայն սոցիալական խնդիր է, այլև մարդու արժանապատվության հարց։ Ծեր մարդը չպետք է օգնություն խնդրի հարևաններից, չպետք է վարկ վերցնի դեղորայքի համար, չպետք է ընտրի բենզինի վճարումը կամ սրտի դեղերի ընդունումը։ Պետական աջակցությունը ձմռան ամիսներին պետք է լինի համակարգված, նպատակային և իրական, ոչ թե միանգամյա, խորհրդանշական, որը խնդիրները չի լուծում։

Շատ երկրներ վաղուց հասկացան, որ ձմեռը սոցիալական ռիսկ է ծերերի համար։ Կան սուբսիդիաներ, կոմունալ վճարների փոխհատուցում, հատուկ ձմեռային ծրագրեր։ Իսկ այստեղ դեռ քննարկում են՝ արդյոք օգնություն ցուցաբերել։ Մինչ քննարկումները շարունակվում են, մարդիկ մրսում, հիվանդանում, լռում են, իսկ երբեմն պարզապես դիմանալ չեն կարողանում։

Ամենացավալին այն է, որ այս լռությունը հաճախ անտեսված է մնում։ Թոշակառուները հազվադեպ են բողոքում, չեն արգելափակում փողոցները, չեն աղմկում։ Նրանք պարզապես հարմարվում են վատին՝ մտածելով, որ «այնպես էլ պետք է լինի»։ Բայց դա ստուգ է։ Այնպես լինել չպետք է։

Պետական աջակցությունը կոմունալ վճարների համար ձմռանը կարող է ուղղակի փրկել կյանքեր։ Այն կարող է կանխել հիվանդությունների սրումը, նվազեցնել մահացությունը և վերականգնել մարդկանց սեփական արժանապատվության զգացողությունը։ Սա ծախսեր չեն, սա ներդրում է մարդկային կյանքում։

Եթե այսօր պետությունը չի տեսնում թոշակառուն, որը նստած է ցուրտ բնակարանում, վաղը կարող է տեսնել դատարկ բնակարան։ Եվ այդ ժամանակ արդեն ուշ կլինի խոսել հաշվետվությունների, ռազմավարությունների և ծրագրերի մասին։ Ձմեռը չի սպասում։ Սառնությունը չի սպասում։ Մարդու ցավը չի սպասում։

Հասարակության հասունության չափանիշն այն է, թե ինչպես է այն վերաբերվում իր ամենաանվտանգ անդամներին։ Իսկ թոշակառուն այսօր հենց այդ դիրքում է։ Պետական աջակցությունը կոմունալ ծառայությունների համար ձմռանը բարեգործության ցուցադրություն չէ, այլ պարտք։ Պարտք նրանց, ովքեր տարիներ շարունակ կառուցել են այս երկիրը և այսօր իրավունք ունեն ապրել ջերմության մեջ, ոչ թե սառնության մեջ։